Đòi lại đất khi đã cấp sổ đỏ cho người khác. Thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai.
Tóm tắt câu hỏi:
Xin chào luật sư! Tôi có một nội dung về tranh chấp đất đai cần được tư vấn, cụ thể như sau: năm 1991 gia đình tôi được cấp một lô đất rộng 240m2 dùng để canh tác rau màu theo diện chính sách (Ba tôi là cán bộ lão thành cách mạng, thương binh 3/4) và thời điểm đó nhà nước chưa cấp sổ đỏ cho ba tôi. Gia đình tôi sử dụng để canh tác đến tháng 6/1993, ba tôi do vết thương tái phát nên qua đời. Sau khi ba tôi mất, vì không có người làm nên mẹ tôi cho ông Q là hàng xóm láng giềng mượn để canh tác. Năm 1996 nhà nước có chủ trương cấp sổ đỏ cho diện tích đất trên. Ông Q đã tự ý kê khai đất và làm sổ đỏ đứng tên mình. Khi gia đình tôi nắm được chủ trương và làm thủ tục kê khai thì phát hiện ông Q đã tự ý kê khai và được cấp sổ đỏ không đúng đối tượng và không được sự cho phép của gia đình tôi. Đến thời điểm hiện nay nhà nước lại có chủ trương rà soát lại và tiến hành kê khai và đổi sổ (sau 20 năm). Trong trường hợp như vậy gia đình tôi muốn đòi lại mảnh đất trên theo đúng tiêu chuẩn đã được nhà nước cấp cho ba tôi thì đủ cơ sở pháp lý và có thể lấy lại đất hay không và cần làm những thủ tục liên quan nào để tổ chức khởi kiện? Rất mong được sự quan tâm tư vấn cụ thể của luật sư. Xin chân thành cảm ơn.
Luật sư tư vấn:
Cám ơn bạn đã gửi câu hỏi của mình đến Ban biên tập – Phòng tư vấn trực tuyến của Công ty LUẬT DƯƠNG GIA. Với thắc mắc của bạn, Công ty LUẬT DƯƠNG GIA xin được đưa ra quan điểm tư vấn của mình như sau:
1. Cơ sở pháp lý:
2. Nội dung tư vấn:
Theo thông tin bạn trình bày, năm 1991 gia đình bạn được cấp một lô đất rộng 240m2 dùng để canh tác rau màu theo diện chính sách (Ba tôi là cán bộ lão thành cách mạng, thương binh 3/4) và thời điểm đó nhà nước chưa cấp sổ đỏ cho ba bạn. Như vậy, đất nhà bạn được giao theo diện chính sách, hiện nay gia đình bạn còn giữ các giấy tờ chứng minh giao đất hay không? Nếu không còn giữ giấy tờ liên quan thì gia đình bạn nên tới Ủy ban nhân dân xã hỏi rõ còn giấy tờ gì về việc giao đất từ năm 1991 hay không?
Để đảm bảo quyền lợi cho gia đình bạn, gia đình bạn có thể làm đơn khiếu nại tới Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc Tòa án nhân dân cấp huyện nơi đang có đất để giải quyết theo quy định tại Điều 203 Luật đất đai 2013 như sau:
"Điều 203. Thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai
Tranh chấp đất đai đã được hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã mà không thành thì được giải quyết như sau:
1. Tranh chấp đất đai mà đương sự có Giấy chứng nhận hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất thì do Tòa án nhân dân giải quyết;
2. Tranh chấp đất đai mà đương sự không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này thì đương sự chỉ được lựa chọn một trong hai hình thức giải quyết tranh chấp đất đai theo quy định sau đây:
a) Nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền theo quy định tại khoản 3 Điều này;
>>> Luật sư tư vấn pháp luật đất đai qua tổng đài: 1900.6568
b) Khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự;
3. Trường hợp đương sự lựa chọn giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền thì việc giải quyết tranh chấp đất đai được thực hiện như sau:
a) Trường hợp tranh chấp giữa hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư với nhau thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện giải quyết; nếu không đồng ý với quyết định giải quyết thì có quyền khiếu nại đến Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc khởi kiện tại Tòa án nhân dân theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính;
b) Trường hợp tranh chấp mà một bên tranh chấp là tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giải quyết; nếu không đồng ý với quyết định giải quyết thì có quyền khiếu nại đến Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường hoặc khởi kiện tại Tòa án nhân dân theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính;
4. Người có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai tại khoản 3 Điều này phải ra quyết định giải quyết tranh chấp. Quyết định giải quyết tranh chấp có hiệu lực thi hành phải được các bên tranh chấp nghiêm chỉnh chấp hành. Trường hợp các bên không chấp hành sẽ bị cưỡng chế thi hành."
Nếu gia đình bạn không có các căn cứ chứng minh Nhà nước giao đất thì rất khó để lấy lại tài sản này.