Phân tích cấu thành và hình phạt tội tàng trữ trái phép chất ma túy

Ma túy là chất gây nghiện có có tác dụng không tốt đối với những người sử dụng chất ma túy. Việc tàng trữ chất ma túy cũng là một hành vi bị cấm theo quy định của pháp luật Việt Nam. Tàng trữ ma túy là việc người phạm tội lưu giữ các chất ma túy ở trong người hoặc nơi thuộc phạm vi quản lý của người phạm tội. Vậy tội tàng trữ trái phép chất ma túy là gì? Trong Bộ luật Hình sự Việt Nam quy định như thế nào về tội tàng trữ trái phép chất ma túy? Các yếu tố cấu thành và hình phạt của  tội tàng trữ trái phép chất ma túy được thể hiện như thế nào?

Căn cứ pháp lý:

– Bộ luật Hình sự 2015  sửa đổi bổ sung 2017.

1. Tội tàng trữ trái phép chất ma túy là gì? 

Tội tàng trữ trái phép chất ma túy là một hành vi nguy hiểm cho xã hội do bất kỳ người nào có đủ năng lực trách nhiệm hình sự tàng trữ( cất giấu một cách bí mật) chất ma túy và được xử phạt theo các hành vi được quy định tại Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2017.

Tội tàng trữ trái phép chất ma túy được quy định cụ thể ở trong Điều 249, Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2017:

1 Người nào tàng trữ trái phép chất ma túy mà không nhằm mục đích mua bán, vận chuyển, sản xuất trái phép chất ma túy thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi quy định tại Điều này hoặc đã bị kết án về tội này hoặc một trong các tội quy định tại các điều 248, 250, 251 và 252 của Bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm;

b) Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca có khối lượng từ 01 gam đến dưới 500 gam;

c) Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng từ 0,1 gam đến dưới 05 gam;

d) Lá cây côca; lá khát (lá cây Catha edulis); lá, rễ, thân, cành, hoa, quả của cây cần sa hoặc bộ phận của cây khác có chứa chất ma túy do Chính phủ quy định có khối lượng từ 01 kilôgam đến dưới 10 kilôgam;

đ) Quả thuốc phiện khô có khối lượng từ 05 kilôgam đến dưới 50 kilôgam;

e) Quả thuốc phiện tươi có khối lượng từ 01 kilôgam đến dưới 10 kilôgam;

g) Các chất ma túy khác ở thể rắn có khối lượng từ 01 gam đến dưới 20 gam;

h) Các chất ma túy khác ở thể lỏng có thể tích từ 10 mililít đến dưới 100 mililít;

i) Có 02 chất ma túy trở lên mà tổng khối lượng hoặc thể tích của các chất đó tương đương với khối lượng hoặc thể tích chất ma túy quy định tại một trong các điểm từ điểm b đến điểm h khoản này.

2 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm:

a) Có tổ chức;

b) Phạm tội 02 lần trở lên;

c) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

d) Lợi dụng danh nghĩa cơ quan, tổ chức;

đ) Sử dụng người dưới 16 tuổi vào việc phạm tội;

e) Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca có khối lượng từ 500 gam đến dưới 01 kilôgam;

g) Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng từ 05 gam đến dưới 30 gam;

h) Lá cây côca; lá khát (lá cây Catha edulis); lá, rễ, thân, cành, hoa, quả của cây cần sa hoặc bộ phận của cây khác có chứa chất ma túy do Chính phủ quy định có khối lượng từ 10 kilôgam đến dưới 25 kilôgam;

i) Quả thuốc phiện khô có khối lượng từ 50 kilôgam đến dưới 200 kilôgam;

k) Quả thuốc phiện tươi có khối lượng từ 10 kilôgam đến dưới 50 kilôgam;

l) Các chất ma túy khác ở thể rắn có khối lượng từ 20 gam đến dưới 100 gam;

m) Các chất ma túy khác ở thể lỏng có thể tích từ 100 mililít đến dưới 250 mililít;

n) Có 02 chất ma túy trở lên mà tổng khối lượng hoặc thể tích của các chất đó tương đương với khối lượng hoặc thể tích chất ma túy quy định tại một trong các điểm từ điểm e đến điểm m khoản này;

o) Tái phạm nguy hiểm.

3 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 15 năm:

a) Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca có khối lượng từ 01 kilôgam đến dưới 05 kilôgam;

b) Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng từ 30 gam đến dưới 100 gam;

c) Lá cây côca; lá khát (lá cây Catha edulis); lá, rễ, thân, cành, hoa, quả của cây cần sa hoặc bộ phận của cây khác có chứa chất ma túy do Chính phủ quy định có khối lượng từ 25 kilôgam đến dưới 75 kilôgam;

d) Quả thuốc phiện khô có khối lượng từ 200 kilôgam đến dưới 600 kilôgam;

đ) Quả thuốc phiện tươi có khối lượng tù 50 kilôgam đến dưới 150 kilôgam;

e) Các chất ma túy khác ở thể rắn có khối lượng từ 100 gam đến dưới 300 gam;

g) Các chất ma túy khác ở thể lỏng có thể tích từ 250 mililít đến dưới 750 mililít;

h) Có 02 chất ma túy trở lên mà tổng khối lượng hoặc thể tích của các chất đó tương đương với khối lượng hoặc thể tích chất ma túy quy định tại một trong các điểm từ điểm a đến điểm g khoản này.

4 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 15 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân:

a) Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca có khối lượng 05 kilôgam trở lên;

b) Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng 100 gam trở lên;

c) Lá cây côca; lá khát (lá cây Catha edulis); lá, rễ, thân, cành, hoa, quả của cây cần sa hoặc bộ phận của cây khác có chứa chất ma túy do Chính phủ quy định có khối lượng 75 kilôgam trở lên;

d) Quả thuốc phiện khô có khối lượng 600 kilôgam trở lên;

đ) Quả thuốc phiện tươi có khối lượng 150 kilôgam trở lên;

e) Các chất ma túy khác ở thể rắn có khối lượng 300 gam trở lên;

g) Các chất ma túy khác ở thể lỏng có thể tích 750 mililít trở lên;

h) Có 02 chất ma túy trở lên mà tổng khối lượng hoặc thể tích của các chất đó tương đương với khối lượng hoặc thể tích chất ma túy quy định tại một trong các điểm từ điểm a đến điểm g khoản này.

5. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.”

2. Tội tàng trữ trái phép chất ma túy tiếng Anh là gì?

Tội tàng trữ trái phép chất ma túy tiếng Anh là “Illegal possession of narcotic substances”.

3. Các yếu tố cấu thành tội Tội tàng trữ trái phép chất ma túy

Khách thể tội phạm: Tội tàng trữ trái phép chất ma túy trực tiếp xâm phạm đến những quy định về quản lý chất ma túy của Nhà nước.

Chủ thể tội phạm: Người phạm tội có thể là bất cứ người nào đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự và đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017.

Mặt chủ quan tội phạm: Người phạm tội tàng trữ trái phép chất ma túy thực hiện hành vi phạm tội với lỗi cố ý. Tội phạm là người biết hoặc buộc phải biết hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy là hành vi vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố tình thực hiện.

Mặt khách quan của tội phạm:

4. Hình phạt Tội tàng trữ trái phép chất ma túy

Hình phạt đối với tội tàng trữ ma túy được áp dụng cho tội tàng trữ chất ma túy trái phép là hình phạt tù có thời hạn và tù chung thân, Ngoài ra còn có hình thức phạt tiền đối với  tội tàng trữ trái phép chất ma túy. Các khung hình phạt được quy định rất rõ ràng và cụ thể đối với từng hành vi nhất định.

+ Người nào tàng trữ trái phép chất ma túy mà không nhằm mục đích mua bán, vận chuyển, sản xuất trái phép chất ma túy thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm khi đã được cơ quan có thẩm quyền xử phạt,  đã và đang chấp hành theo quyết định, bản án đã được Tòa án tuyên về  một trong những hành vi về tội danh tàng trữ trái phép chất ma túy. Khối lượng tàng trữ từ 1 kilogram trở lên.

+ Người phạm tội phạt tù từ 05 năm đến 10 năm trong trường hợp thực hiện hành vi từ 02 lần trở lên, có hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để thực hiện hành vi tàng trữ ma túy, thực hiện hành vi có tổ chức với khối lượng các chất ma túy  từ năm trăm gam đến dưới một kilôgam ma túy với các loại chất được quy định tại Bộ luật Hình sự. Ngoài ra người phạm tội có tính chất tái phạm nguy hiểm cho xã hội.

+ Người phạm tội bị phạt từ  10 năm đến 20 năm hoặc chung thân : Khối lượng mà người phạm tội đang vận chuyển từ từ năm kilôgam trở lên ma túy gồm các loại sau:  Nhựa thuốc phiện, nhựa cần sa hoặc cao côca ; hoặc từ khối lượng từ một trăm gam trở lên ma túy gốm các loại sau: Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 hoặc từ bảy mươi năm kilôgam trở lên,….

Ngoài ra, Người phạm tội có thể bị áp dụng các hình phạt bổ sung, bao gồm: phạt tiền từ năm triệu đồng đến năm trăm triệu đồng hoặc cấm đảm nhiệm chức vụ hoặc cấm hành ngành nghề, làm công việc nhất định từ khoảng một năm đến năm năm hoặc có thể  tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản người phạm tội đang vi phạm.