So sánh quy định về tội mại dâm của nước ngoài và Việt Nam

1. Pháp luật hình sự Cộng hòa nhân dân Trung Hoa: 

Trung Quốc là quốc gia láng giềng với Việt Nam, là đất nước lớn có lịch sử tồn tại và phát triển lâu đời và ảnh hưởng trực tiếp đến nền phát triển văn hoá ở Việt Nam. Xét về lĩnh vực pháp luật hình sự nói chung và các quy định về các tội mại dâm nói riêng, Trung Quốc coi những hành vi liên quan đến loại tội phạm này gây nguy hiểm cho xã hội và có những hình phạt hết sức nghiêm khắc để nghiêm cấm tội phạm này. Tại BLHS Trung Quốc có hiệu lực ngày 01 tháng 10 năm 1997 có 9 Chương và 452 Điều, ở đó các tội phạm liên quan đến hoạt động mại. dâm được quy định tại Chương VI – Tội xâm phạm trật tự quản lý xã hội; Mục 8 – Tội tổ chức, cưỡng bức, dẫn dắt, chứa chấp và môi giới bán dâm, từ Điều 358 đến Điều 361. Cụ thể: 

Tại Điều 358 có quy định: “Người nào tổ chức cho người khác bán dâm hoặc cưỡng bức người khác bán dâm thì phạt tù từ 5 năm đến 10 năm và bị phạt tiền, nếu có một trong những trường hợp sau sẽ bị phạt tù từ 10 năm trở lên hoặc từ trung thân và phạt tiền hoặc tịch thu tài sản.

1. Tổ chức người khác bán dâm có tình tiết nghiêm trọng;

2. Cưỡng bức trẻ em gái chưa tròn 14 tuổi bán dâm;

3. Cưỡng bức nhiều người bán dâm hoặc nhiều lần cưỡng bức người khác bán dâm;

4. Sau khi cưỡng hiếp, ép bán dâm;

5. Gây cho người bị ép bán dâm bị trọng thương, tử vong hoặc gây ra những hậu quả nghiêm trọng khác. 

Nếu có trong các trường hợp nêu trên, có tình tiết đặc biệt nghiêm trọng thì bị xử phạt tù chung thân hoặc tử hình và bị tịch thu tài sản.”

Hay tại Điều 359 có quy định: 

“Người nào dẫn dắt, chứa chấp, môi giới người khác bán dâm thì bị phạt tù đến 5 năm, cải tạo lao động hoặc quản chế và bị phạt tiền; nếu có tình tiết nghiêm trọng thì bị phạt tù có thời hạn 5 năm trở lên và bị phạt tiền. 

Người nào dẫn dắt trẻ em gái chưa đủ 14 tuổi bán dâm thì bị phạt tù có thời hạn từ 5 năm trở lên và bị phạt tiền” [52, tr. 204–205] 

Luật Hình sự Trung Quốc tại Điều 360 cũng quy định: 

“Đối với những trường hợp mua dâm trẻ em gái chưa đủ 14 tuổi thì bị phạt tù từ 5 năm trở lên và bị phạt tiền, ngoài ra đối với gái bán dâm biết mình đã mắc các bệnh truyền nhiễm mà vẫn bán dâm thì bị phạt tù đến 5 năm, cải tạo lao động hoặc quản chế và bị phạt tiền.”

Tại Điều 361 còn quy định: 

“Nhân viên của các đơn vị như nhà hàng, khách sạn, khu vui chơi giải trí văn hoá, đơn vị xe taxi lợi dụng những điều kiện của đơn vị mình để tổ chức, cưỡng bức, dẫn dắt, chứa chấp, môi giới người khác bán dâm thì bị xử phạt theo quy định của Điều 358 và Điều 359 của Bộ luật này. Những người phụ trách chính của các đơn vị đã nói ở trên mà vi phạm quy định trên sẽ bị xử phạt nặng.”

Tóm lại, từ những quy định của BLHS Trung Quốc, ta có thể thấy các quy định về các tội mại dâm được pháp luật nước này quy định rất cụ thể và có những chế tài xử phạt rất nghiêm khắc; Ở đó có đủ các quy định về tội chứa mại dâm, tội môi giới mại dâm và tội mua dâm người chưa thành niên. Độ tuổi người chưa thành niên được xét hạ xuống ở mức chưa đủ 14 tuổi và Bộ luật cũng quy định trách nhiệm của người đứng đầu các đơn vị có hành vi tổ chức, cưỡng bức, dẫn dắt, chứa chấp, môi giới người khác bán dâm đồng thời có quy định việc xử phạt nặng những người này. Tóm lại pháp luật hình sự của Cộng hoà nhân dân Trung Hoa xét các tội về mại dâm là tội phạm nguy hiểm, đồng thời các chế tài áp dụng với các cá nhân, cơ quan, tổ chức phạm tội này rất nghiêm khắc, với hình phạt xử lý cao nhất là tử hình đối với người phạm tội và hình phạt bắt buộc của loại tội phạm này là hình phạt tiền. 

2. Pháp luật hình sự Liên Bang Nga: 

Liên Bang Nga với tiền thân là Liên Bang Xô Viết, là một trong những quốc gia lớn nhất trên thế giới. Do vậy, những kinh nghiệm của sự phát triển trong hệ thống pháp luật nước này là những điều chúng ta nên tham khảo và học hỏi. Về lĩnh vực lập pháp, pháp luật của Việt Nam cũng được tiếp thu và phát triển từ những kinh nghiệm lập pháp của Liên Bang Nga. Xét về lĩnh vực pháp luật hình sự nói chung và các quy định về các tội mại dâm nói riêng, Liên Bang Nga coi những hành vị liên quan đến loại tội phạm này gây nguy hiểm cho xã hội và có những hình phạt hết sức nghiêm khắc để nghiêm cấm tội phạm này. BLHS của Liên bang Nga được xây dựng trên cơ sở Hiến pháp Liên bang Nga và được áp dụng thực thi trên toàn bộ lãnh thổ của nước này, ở đó các nguyên tắc của pháp luật hình sự được kết hợp với những nguyên tắc thừa nhận chung. BLHS Liên Bang Nga được Đuma Quốc gia thông qua ngày 24/05/1996 và được Tổng thống Nga Boris Yeltsin ký Luật số 64 ngày 13/06/1996 “về việc thi hành Bộ luật Hình sự của Liên Bang Nga” có hiệu lực từ ngày 01/01/1997. Về lĩnh vực tội phạm liên quan đến vấn đề mại dâm được Bộ luật Hình sự Liên Bang Nga quy định tại Chương XXV – Tội xâm phạm sức khoẻ của dân chúng và đạo đức xã hội, Điều 240 và Điều 241. Cụ thể: 

Tại Điều 240 về Tội lôi kéo, dụ dỗ người khác làm nghề mại dâm có quy định: 

“1. Lôi kéo, dụ dỗ người khác hành nghề mại dâm hoặc ép buộc tiếp tục hành nghề mại dâm thì phạt tiền đến hai trăm nghìn rúp hoặc bằng lương hay bằng thu nhập khác của người bị kết án đến mười tám tháng, hoặc bị hạn chế tự do đến ba năm, hoặc bị phạt tù đến ba năm.

2. Cũng những hành vi nêu trên nhưng được thực hiện: a) kèm theo vũ lực hoặc đe doạ sử dụng vũ lực;

b) cùng với việc đưa người bị hại qua biên giới quốc gia hoặc lưu giữ trái phép người bị hại ở nước ngoài;

c) bởi một nhóm người đã bàn bạc từ trước, thì bị phạt tù đến sáu năm có hoặc không kèm theo bị hạn chế tự do đến hai năm.

3. Những hành vi được quy định tại các khoản 1 hoặc khoản 2 của Điều luật này nếu do nhóm người có tổ chức thực hiện hoặc được thực hiện đối với người mà biết rõ là chưa thành niên thì bị phạt tù từ ba năm đến tám năm có hoặc không kèm theo bị hạn chế tự do đến hai năm.”

Hay tại Điều 241 về Tội tổ chức hành nghề mại dâm có quy định: 

“1. Tổ chức cho người khác hành nghề mại dâm, cũng như bảo kê các tụ điểm mại dâm hoặc thường xuyên chưa chấp hoạt động mại dâm thì bị phạt tiền từ một trăm nghìn rúp đến năm trăm nghìn rúp hoặc bằng lương hay bằng thu nhập khác người bị kết án tù từ một năm đến ba năm, hoặc bị phạt tù đến năm năm.

2. Cũng những hành vi nêu trên nhưng: a) do người lợi dụng chức vụ của mình thực hiện; b) sử dụng hoặc đe doạ sử dụng vũ lực;

c) sử dụng người mà biết rõ là chưa thành niên hành nghề mại dâm thì bị phạt tù đến sáu năm có hoặc không kèm theo bị hạn chế tự do đến hai năm.

3. Những hành vi được quy định tại các khoản 1 hoặc 2 của điều luật này nhưng sử dụng người mà biết rõ chưa đủ 14 tuổi cho hành nghề mại dâm thì bị phạt tù từ ba năm đến mười năm có hoặc không kèm theo bị hạn chế tự do từ một năm đến hai năm.”

Có thể thấy, BLHS Liên Bang Nga có nhiều nét tương đồng với BLHS Việt Nam, có quy định đầy đủ và chặt chẽ các quy định về các tội mại dâm. Cả hai BLHS đều coi những hành vi mang tính chất lôi kéo tổ chức cho người khác thực hiện hoạt động mại dâm, hay bảo kê các nơi hoạt động mại dâm, hoặc chứa chấp cho phép hoạt động mại dâm xảy ra là tội phạm. Tuy vậy, BLHS Liên Bang Nga cũng có nhiều điểm khác biệt căn bản với BLHS Việt Nam. Thứ nhất, BLHS Liên Bang Nga vẫn chưa tách trường hợp người chưa thành niên phạm tội ra thành một tội riêng biệt như ở BLHS Việt Nam mà chỉ quy định ở một điều khoản của một tội lớn. Thứ hai, so với BLHS Việt Nam, những chế tài pháp luật hình sự áp dụng nhằm xử phạt với các tội mại dâm trong BLHS Liên Bang Nga mục đích chính chỉ mang tính chất giáo dục và phòng ngừa, hình phạt tiền với cách tính trên mức thu nhập tối thiểu hoặc mức lương, mức thu nhập của người bị kết án trong thời gian hoặc bị phạt lao động bắt buộc hoặc phạt tù ở mức thấp là hình phạt chính của loại tội phạm này; còn ở trong BLHS Việt Nam thì mức thấp nhất là 6 tháng tù giam và cao nhất là tù chung thân. 

3. Pháp luật hình sự Thái Lan: 

Thái Lan là một quốc gia trong khối các quốc gia Đông Nam Á như Việt Nam. Với lịch sử phát triển trong những năm gần đây ít bị ảnh hưởng bởi chiến tranh và không hề bị xâm lược bởi chế độ thực dân và các quốc gia phương tây, đây là một trong những quốc gia có nền văn hoá phát triển hàng đầu Đông Nam Á. Về lĩnh vực lập pháp, pháp luật của Việt Nam cũng được tiếp thu những đặc điểm riêng biệt của pháp luật Thái Lan và vận dụng sửa đổi cho pháp luật của nước nhà. Xét về lĩnh vực pháp luật hình sự nói chung và các quy định về các tội mại dâm nói riêng, Thái Lan có những đặc điểm vô cùng riêng biệt so với những nước khác. Hệ thống pháp luật nước này nằm trong các quốc gia hạn chế tiến tới xoá bỏ hoạt động mại dâm, quốc gia này coi hoạt động mại dâm không phải là tội ác những nó gây ra cho xã hội nhiều hậu quả xấu và cần phải ngăn chặn trừng phạt những hoạt động buôn bán phụ nữ và trẻ em làm mại dâm, chứa chấp, ma cô dẫn mối, mua hoặc cho thuê nhà phục vụ cho hoạt động mại dâm. Giải thích cho quan điểm lập pháp này là vì Thái Lan là một nước phát triển ngành du lịch rất mạnh với nhiều mũi nhọn và hoạt động tình dục với những khu đèn đỏ ở những thành phố lớn, khi du lịch, phố đèn đỏ, ... là một trong những số đó. Hoạt động tình dục ở những khu vực này còn được công khai quảng cáo trên báo chí và phương tiện truyền thông như một ngành công nghiệp chính của đất nước này. Luật phòng chống mại dâm được nhà vua Thái Lan ông Bhumibol Adulyadej công bố ngày 14 tháng 10 năm 1996. Bộ luật này gồm tổng cộng 45 Điều và hai phần chính. Thứ nhất, phần 1 quy định tên gọi và thuật ngữ sử dụng trong luật. Thứ hai, phần 2 quy định các hành vi mại dâm coi là tội phạm và các hình thức xử lý với các hành vi mại dâm. Trong đó, các tội về mại dâm được quy định rõ tại các Điều 5, Điều 6, Điều 8, Điều 11 và Điều 12. Cụ thể: 

Tại Điều 5 về Quy định hành vi gạ gẫm mại dâm: 

“Bất cứ người nào với mục đích mại dâm, gạ gẫm, thuyết phục, giới thiệu mình hoặc đi gạ gẫm một người trên đường phố hoặc nơi công cộng thì bị phạt tiền không quá 1000 baht” 

Tại Điều 6 về Câu kết với người khác trong cơ sở mại dâm để bán dâm có quy định: 

“Bất kỳ người nào liên kết với một người khác trong một cơ sở mại dâm với mục đích mại dâm của chính mình hoặc người khác phải chịu hình phạt tù có thời hạn không quá một tháng hoặc bị phạt không quá một ngàn Baht hoặc cả hai. Nếu vi phạm do sự ép buộc hoặc chịu sự ảnh hưởng nào đó mà không thể tránh hay chống lại thì không có tội.”

Hay tại Điều 8 về Mua dâm đối với người từ đủ 15 tuổi đến nhỏ hơn 18 tuổi mà không được sự đồng ý có quy định: 

“Bất kỳ người nào, để thoả mãn ham muốn tình dục của mình hoặc của người khác, có quan hệ tình dục hay hành động khác đối với một người hơn mười lăm tuổi nhưng không quá mười tám tuổi trong một cơ sở mại dâm, không có sự đồng ý của người đó, phải chịu phạt tù có thời hạn từ một năm đến ba năm và phạt tiền từ hai mươi nghìn đến sáu mươi nghìn Baht.”

Tại Điều 11 về Chứa mại dâm có quy định: 

“Bất kỳ người nào là chủ sở hữu, người quản lý hoặc quản lý của một cơ sở mại dâm, hoặc quản lý của gái mại dâm trong cơ sở mại dâm phải chịu phạt tù có thời hạn từ ba đến mười lăm năm và phạt tiền từ sáu mươi nghìn đến ba trăm nghìn Baht. 

Nếu kinh doanh mại dâm hoặc thiết lập mại dâm một người trên mười lăm nhưng không quá mười tám tuổi, người phạm tội phải chịu phạt tù có thời hạn từ năm đến mười lăm năm và phạt tiền từ một trăm nghìn đến ba trăm nghìn Baht. 

Nếu kinh doanh mại dâm hoặc thiết lập mại dâm một người không hơn mười lăm tuổi, người phạm tội phải chịu phạt tù có thời hạn từ mười đến hai mươi năm và phạt tiền từ hai trăm nghìn đến bốn trăm nghìn Baht.” 

Tại Điều 12 về Cưỡng bức mại dâm có quy định: 

“Bất kỳ người nào bắt giữ hoặc nhất người khác, hoặc bằng bất kỳ phương tiện khác, tước đi người đó của sự tự do của người đó hoặc gây thiệt hại đến thân thể hoặc đe doạ bằng bất cứ cách nào để thực hiện bạo lực đối với người khác để bắt buộc người đó tham gia vào các tệ nạn mại dâm phải chịu phạt tù có thời hạn mười đến hai mươi năm và phạt tiền từ hai trăm nghìn đến bốn trăm nghìn Baht. 

Nếu tội phạm theo khoản một gây hậu quả:

1. Gây thương tích đau thương cho nạn nhân, người phạm tội phải chịu trách nhiệm với án tù chung thân;

2. Tử vong của nạn nhân, người phạm tội phải chịu trách nhiệm với án tử hình hoặc tù chung thân. 

Bất kỳ người nào hỗ trợ các tội phạm theo khoản một hoặc hai phải chịu hình phạt quy định tại khoản một hoặc hai. 

Nếu người phạm tội hoặc ủng hộ hành vi phạm tội theo khoản một là cán bộ hành chính hoặc cảnh sát hoặc một quan chức có thẩm quyền hoặc một quan chức của một Trung tâm chính hoặc một quan chức của Trung tâm Phát triển nghề nghiệp và bảo vệ theo Luật này, người đó phải chịu trách nhiệm tù trong thời hạn từ mười lăm năm đến hai mươi năm và phạt tiền từ ba trăm nghìn đến bốn trăm nghìn Baht.”

Tóm lại, chúng ta có thể nhìn nhận những quy định về Luật phòng chống mại dâm của Thái Lan về cơ bản đã nêu đầy đủ những khía cạnh về phòng chống mại dâm. Về chế tài xử phạt đã có cả hình phạt tù và phạt tiền đối với các hành vi vi phạm loại tội phạm này. Tuy nhiên, với một đất nước coi nghề mại dâm là một ngành của ngành nghề du lịch, một trong những ngành nghề chính mang về thu nhập ngoại tệ cho đất nước như Thái Lan thì việc tệ nạn mại dâm diễn ra là điều không thể tránh khỏi. Việc cấm và đưa ra các chế tài xử lý đối với các tội về mại dâm chỉ đóng góp một phần nhỏ trong công tác này, hay những quy định này không hiệu quả trên thực tế và các hoạt động này chuyển sang hình thức trá hình hoặc hoạt động ngầm.